zondag 28 december 2014

Theo Kars - Praktisch verstand



Dit boekje met filosofische raadgevingen kreeg ik van Ronald met Kerst. Theo Kars zet in korte stukjes uiteen hoe hij de wereld en de mensheid ziet en vooral hoe je het beste je eigen geluk kunt verwezenlijken.

Jeroom - Beerschot



Jeroom is leuk. De humor is volkomen absurd, flauw of een tikkeltje vies. Jeroom vertoont sterkte verwantschap met Gummbah.

zaterdag 27 december 2014

Donna Tartt – The Goldfinch




Tijdens de kerstdagen heb ik eindelijk ‘The Goldfinch’ uitgelezen. Niet dat de bijna 900 pagina’s saai zijn, integendeel. De afgelopen maanden las ik steeds een deel, liet het liggen en moest mij er dan na een paar weken toe zetten om verder te lezen. Terwijl als je eenmaal in het verhaal zit, wil je weten hoe het verder gaat.

zondag 21 december 2014

P.F. Thomese – Schaduwkind



Ik ken Thomése van zijn grappige boeken. Schaduwkind uit 2003 is allerminst grappig. Thomése schrijft over zijn jong gestorven dochtertje. Het is geen verhaal of roman. Schaduwkind is geschreven als therapie. Hoe verwerkt een schrijver zo’n immens leed? Door te doen waar hij goed in is: schrijven.

vrijdag 19 december 2014

Daniel Dee – De zondige daad



Stadsdichter Daniël Dee schrijft ook proza. Vorig jaar verscheen deze novelle. Het verhaal begint op dag 100. De ik-persoon staat op het punt te trouwen. “Mijn leven is compleet mislukt, maar daar zal zo door het jawoord verandering in komen. Al heeft het niets met liefde te maken.”

woensdag 17 december 2014

Jeroen Brouwers – Het Hout




Het Hout is de langverwachte roman van Brouwers over misbruik in de rooms-katholieke kerk. Het boek zou gebaseerd zijn op eigen ervaringen in een jongenspensionaat. In andere boeken heeft Brouwers verwezen naar deze periode in zijn leven en er omzichtig over geschreven.

zondag 14 december 2014

Nico Dijkshoorn – De tranen van Kuif den Dolder



Vorige week zag ik Nico Djkshoorn. Hij vertelde o.a. over zijn eerste roman. ‘De tranen van Kuif den Dolder’ gaat over de legendarische voetballer Kuif. Hij brak landelijk nooit door. Er was wel belangstelling voor hem, maar hij ging zelfs niet in op een aanbod van AC Milan.

Koos van Zomeren – 1946



Koos van Zomeren is geboren in 1946. Hij heeft veel geschreven over de geschiedenis van zijn geboortestreek en over de geschiedenis van zijn familie. Dit boek uit 1999 draait om het jaar 1946. De ondertitel luidt ‘verkenning van een geboortejaar’. Het is opgebouwd uit hoofdstukjes van vier pagina’s. Hij publiceerde  de stukjes eerder in de NRC.

zondag 7 december 2014

Jules Deelder en Leo Verheul – Pablo & Poëzie



In 2011 werd Jules Deelder uitgenodigd deel te nemen aan het Festival Internacional de Poesia in het Colombiaanse Medellin. Het werd ruim een week lang voorlezen, festiviteiten bijwonen en onderzoek ter plekke naar de grootste misdadiger van Colombia, Escobar.

Leo Verheul heeft samen met Deelder van deze reis  een prachtboek gemaakt. Bijgevoegd is ook de dvd met film van het avontuur. Ik kocht eind november tijdens de viering van Deelders 70ste verjaardag een van de twee laatste exemplaren.

Het boek bestaat uit indrukken van de reis van Verheul afgewisseld met gedichten van Deelder. De begindialoog is absurd en melig. Zij zijn de kluts kwijt. Spontaan volgt er een gedicht.

Waar is de kluts?

De kluts is
kwijt?

Dat is tenminste
wat! Een
schijn van zekerheid
in het
moeras…

De reis van ruim tien dagen staat natuurlijk in het teken van de poëzie. Het festival is groots, de acteur die de gedichten in het Spaans voorleest is tof en het publiek is enthousiast over zijn optredens. Vooral de vrouwen worden blij van Deelder.

Naast poëzie heeft Deelder een levendige interesse in de misdaad. In Medellin kan hij zijn lol op. Escobar, de grootste boef van Zuid-Amerika, woonde hier. Hij is al enige jaren dood, maar niet vergeten.

Deelder zit de hele reis met zijn neus in de biografie van Escobar. “Waarschijnlijk de grootste crimineel aller tijden. Net geen massamoordenaar, daarvoor was de speelruimte van Pablo net iets te klein, maar een menigtemoordenaar kunnen we hem zeker noemen.”

‘Pablo & Poëzie’ staat vol met goeie anekdotes. Het beste verhaal is de smokkel van Deelder. Hij vond het nodig om de noodzakelijk amfetamine het land in te voeren! Een hond snuffelt, maar laat hem verder met rust. Dat spul is veel te zuiver, er zit geen lucht meer aan. “Ik vermoed dat ik de eerste ben in de geschiedenis die hier de teringzooi naar binnen smokkelt.”

Toch laat Deelder de lokale producten niet onaangetast. Het is spotgoedkoop en van zuivere kwaliteit; daar kan die zooi uit Rotterdam in de verste verte niet tegenop. 

Schitterend is het biljartverhaal. Ze ontdekken tijdens het wachten op een optreden een biljartzaal. Deelder speelt goed. Hij heeft vroeger jaren gespeeld in de Cosy Corner. Het probleem was een geschikte tegenstander te vinden. Om dit op te lossen speelde hij tegen zichzelf: links tegen rechts.

Hij oefende eerst lange tijd met links. “Toen ik bijna geen verschil merkte, ben ik dus met links mijn rechterarm gaan uitdagen. Echt, ik lul niet! Zo heb ik jaren gespeeld.” En op een zeker moment gebeurde het. “Dat was een historisch moment. Op het laatst won links van rechts. Dat is echt gebeurd. Links ging er keihard overheen. Ik mag doodvallen als ik lieg…”

Pablo & Poëzie mag niet ontbreken in de kast van elke rechtgeaarde Deelder-liefhebber. En de film is ook niet mis. Tot slot het gedicht dat hij speciaal schreef voor dit festival:

Made in Medellin

In Medellin is de poëzie om te snuiven
Onder de bomen en tussen de huizen
Je moet er alleen wel een neus voor hebben.

zaterdag 6 december 2014

Anna Chojnacka – De poolster



Anna Chojnacka werd in 1979 geboren in Poznań. Op haar tiende kwam zij naar Nederland. Zij is vooral bekend vanwege haar inzet voor ontwikkelingssamenwerking. De 1%club is een online platform om goede initiatieven in de derde wereld te realiseren. Zij is de oprichtster en duikt er regelmatig mee op in de media, zoals bij DWDD.

zondag 30 november 2014

Pieter Steinz en Bertram Mourits – Luisteren &cetera



Ik hou van lijstjes in de popmuziek. Niet omdat het perse iets zegt over de kwaliteit van de muziek, maar omdat je er zo fijn over van mening kunt verschillen. Luisteren &cetera deel 2 gaat over de muziek van de jaren 80 en 90. Deel 1 (heb ik niet gelezen) ging over de jaren 70.

woensdag 26 november 2014

Jules Deelder – Dag en Nacht



Deelder wordt maar eenmaal 70. Afgelopen maandag was het zover. Speciaal voor dit feest verschijnt deze verzamelbundel met zijn beste gedichten. Lezers konden hun voorkeuren aangeven. Ahmed Aboutaleb maakte de uiteindelijke keuze en schreef de inleiding. Dagburgemeester en nachtburgemeester in één boek verenigd.

Stefan Hertmans - Oorlog en terpentijn



Oorlog en Terpentijn is een bestseller en werd alom gewaardeerd door de critici. Het is het meest succesvolle boek van Hertmans. Hij won er onlangs de AKO literatuurprijs mee.

zaterdag 22 november 2014

Herman Koch – Geachte heer M.



Geachte heer M. is een onmiskenbaar Koch-boek: tamelijk spannend, tamelijk goed geschreven, veel rancune en iets te langdradig. Als luisterboek is het redelijk te consumeren. Kees Hulst leest het voor. Hij probeert zijn stemgeluid op dat van Koch te doen lijken.

maandag 17 november 2014

Ester Naomi Perquin – Binnenkort in dit theater



Ester Naomi Perquin kende ik alleen van haar prachtige gedichten. Het bewijs dat haar werk gewaardeerd wordt, is dat haar boeken nooit tweedehands worden aangeboden. ‘Binnenkort in dit theater’ is haar eerste verhalenbundel. De korte verhalen - elk anderhalve pagina – schreef zij voor De Groene Amsterdammer. Ik las ze voor het eerst en vond ze goed.

vrijdag 14 november 2014

Felix Eijgenraam – De plezierfactor




Ook over kleine onderwerpen kun je mooie boekjes schrijven. De plezierfactor gaat over het bijhouden van wat je gelezen hebt in een boekenschriftje. Het stamt uit de tijd dat internet nog niet bestond.

woensdag 12 november 2014

Herman Brusselmans – Zeik



De nieuwe roman van Brusselmans is een literaire thriller. Niet dat dit boek veel verschilt  van de vorige 63 boeken van Brusselmans. Het verhaal Zeik speelt zich af in het Gent van 1961. Inspecteur Zeik heeft een aantal collega’s: de eenarmige commissaris Übertrut, de inspecteur El Bazaz en het knechtje Broekgat. De mannen van de brigade vervelen zich, want er worden geen moorden gepleegd.

zondag 9 november 2014

Marek Hlasko - de tweede hondedood



Marek Hłasko was in de jaren zestig een van de meest populaire schrijvers in Polen. Hij is jong gestorven en werd de Oost-Europese James Dean genoemd. Over zijn leven bestaan allerlei mythes en sterke verhalen, veelal door hem zelf de wereld in gebracht.

woensdag 5 november 2014

Het beste uit 20 jaar Hard Gras



Hard Gras is een literair voetbaltijdschrift en bestaat twintig jaar. Deze bundel, de titel zegt het al, bevat een selectie van de beste stukken uit die twintig jaar.

maandag 3 november 2014

Jeroen Brouwers en Gerrit Komrij - Correspondentie



Van de correspondentie van twee groten uit de Nederlandse literatuur verwacht je natuurlijk veel. Het kan dan alleen maar tegenvallen. Brouwers en Komrij hebben een paar jaar gecorrespondeerd, tussen 1980 en 1986. Veel brieven heeft dit niet opgeleverd. Deze heruitgave van 900 exemplaren bevat slechts 70 pagina’s.

zondag 2 november 2014

Hans Fallada – De drinker



Dit boek van Fallada kende ik al heel lang van titel. Nu heb ik het eindelijk gelezen. De titel zegt alles over de inhoud. De drinker is Erwin Sommer. Hij is handelaar in een provinciestadje en getrouwd met Magda. De handel gaat de laatste tijd wat minder en ook zijn relatie met Magda is niet wat het is geweest.

zaterdag 1 november 2014

Gaston Dorren – Taaltoerisme




Boeken over taalwetenschap kunnen heel saai zijn. Dit boek van Gaston Dorren is dat zeker niet. In 53 hoofdstukjes bespreekt hij tal van feiten en eigenaardigheden van de Europese talen.

zondag 26 oktober 2014

Bas Haring – Doe dit vooral thuis



In ‘Doe dit vooral thuis’ wordt in simpele bewoordingen, met veel plaatjes en voorbeelden, uitgelegd hoe wetenschap idealiter werkt.

Het boek is een aanvulling op het programma Proefkonijnen van Dennis & Valerio van BNN. Ik heb het programma nooit gezien, maar wel gehoord dat zij een keer wilde weten hoe mensenvlees smaakt en dit als experiment hebben uitgevoerd: ophef alom.

De boodschap van het boek is helder: wil je iets weten, ga dan zelf op onderzoek uit. Bas Haring geeft hiervoor tips en legt telkens een link met het televisieprogramma. Door gebruik te maken van de QR-codes, heb je meteen de filmpjes erbij.

De tips van Haring zijn niet zomaar wat opmerkingen. Hij legt stap voor stap voor dummies uit hoe je wetenschappelijk te werk gaat bij het oplossen van een probleem. Leg je er een methodisch boek voor eerstejaarsstudenten naast, dan kom je dezelfde onderwerpen in iets andere bewoordingen tegen: het verificatiebeginsel, de minimale grootte van de steekproef, causale verbanden, dubbelblind experiment, wet van de uitgesloten derde, etc.

Haring schrijft dat je nooit moet vergeten je gezonde verstand te gebruiken. Met een aantal absurde voorbeelden weet hij dit goed te illustreren. Het gaat hem vooral om het stellen van (de juiste) vragen. Bij de vraag of een piano kan stuiteren is het goed om te weten wat we onder stuiteren verstaan, maar ook is het zinvol na te denken waarom dit een interessante vraag zou kunnen zijn. En is het antwoord niet zonder (duur) experiment te beantwoorden.

Haring benadrukt de intuïtie en het gezonde verstand, maar hij vergeet niet dat meten weten is en dat je er soms dus volledig naast kunt zitten met je gevoel.

Al met al is dit boek vooral leuk voor kinderen en pubers. Wetenschappelijke vragen als: ga je kotsen van het drinken van frisdrank na het eten van een banaan? en kun je een olifant als huisdier houden? zijn redelijk absurd. Het filmpje bij de laatste vraag is schattig. Het BNN-gehalte is hoog.

Haring geeft ook echt interessante antwoorden op vragen, bijvoorbeeld het antwoord op de vraag waar de meeste cocaïne wordt gebruikt aan de hand van metingen in het afvalwater. Mooi is ook de vraag hoeveel en welke vis er in de Golf van Mexico zwom 150 jaar geleden; het antwoord volgt aan de hand van prijzen op oude menukaarten.

Tot slot, ook de vraag aller vragen komt voorbij; waarom zijn de bananen krom? Het antwoord zal ik niet verklappen.

zondag 19 oktober 2014

Inez Weski – De jacht op het recht




Inez Weski is een bijzondere verschijning. De advocate uit Rotterdam is altijd in het zwart gekleed en heeft de ogen zwaar opgemaakt.

woensdag 15 oktober 2014

Heere Heeresma – Bevind van zaken



Het prozadebuut van Heeresma stamt uit 1963. ‘Bevind van zaken’ bevat, zoals hij zelf schrijft, acht novellen. In de verhalen draait het om de eenling. De tijd en plaats van een verhaal is vaak onduidelijk, de sfeer surrealistisch.

dinsdag 14 oktober 2014

Pim Wiersinga – Het paviljoen van de vergeten concubines



Pim Wiersinga is naast romanschrijver schrijfdocent. Het paviljoen van de vergeten concubines is zijn nieuwste boek. Het zit goed in elkaar. Op de achterflap wordt een van zijn eerdere boeken vergeleken met werk van Couperus en Vestdijk.

donderdag 9 oktober 2014

Johan Goossens – Wie heeft er wél een boek bij zich?



Johan Goossens is cabaretier en hij staat voor de klas. Over dit tweede beroep deed hij verslag in het Parool. De columns zijn hier gebundeld.

woensdag 8 oktober 2014

Jan-Dirk van der Burg – Olifantenpaadjes



Maarten ’t Hart leerde als bioloog over het verschil tussen mensen en dieren: dieren handelen instinctmatig, mensen gebruiken hun verstand. Een idioot onderscheid waar nu niemand meer in gelooft.

maandag 6 oktober 2014

W.F. Hermans – De raadselachtige Multatuli




Na het luisteren van Max Havelaar was het tijd om deze biografie van Multatuli – die al 20 jaar in mijn kast staat - te gaan lezen.

woensdag 1 oktober 2014

Peter d’Hamecourt – Rusland in oorlog




Rusland in oorlog is een uiterst actueel boek. In chronologisch volgorde bespreekt  Peter d’Hamecourt wat er vanaf september 2013 is veranderd in de Russische samenleving. Oorzaak van alle verandering is Poetin. Sinds een jaar is de grote leider bezig met een propagandaoorlog om Rusland weer als wereldmacht op de kaart te zetten.

maandag 29 september 2014

Shira Keller – M.



Shira Keller was de winnares de van Academica literatuurprijs voor debutanten in 2013. De korte roman M. is mooi opgebouwd. In las het boek in één keer uit. Er staan geen overbodige zinnen in.

zondag 28 september 2014

Dave Eggers – Hoe hongerig wij zijn




Alles wat ik van Dave Eggers heb gelezen vond ik mooi en verrassend. Deze verhalenbundel is niet minder prachtig. Je wordt meteen in een verhaal gezogen. Eggers vertelt telkens precies genoeg om je geboeid verder te laten lezen.

vrijdag 26 september 2014

Annegreet van Bergen - Gouden jaren



De ondertitel van dit prachtige boek zegt alles over de inhoud: ‘hoe ons dagelijkse leven in een halve eeuw onvoorstelbaar is veranderd’.

vrijdag 19 september 2014

Louis Paul Boon – Memoires van Boontje



Deze memoires van Boontje verschenen van 1975 tot 1977 wekelijks in het Vlaams Weekblad. Het is goed dat ze van noten zijn voorzien. Louis Paul Boon kan prachtig schrijven, maar zijn geheugen laat hem nogal eens in de steek.

woensdag 17 september 2014

Multatuli – Max Havelaar (luisterboek)



Max Havelaar, de klassieker! Ik moet bekennen dat ik hem nooit heb uitgelezen. Ik was er wel een paar keer in begonnen, maar stopte na een paar hoofdstukken. Nu heb ik hem weer niet gelezen, wel beluisterd. De hertaalde versie wordt plezierig voorgelezen door Job Cohen.

dinsdag 16 september 2014

Hannah van Wieringen – De kermis van Gravezuid


Hannah van Wieringen is de derde genomineerde voor de Academica Literatuurprijs 2014 voor debutanten. De kermis van Gravezuid is een roman, maar de hoofdstukken lezen als verhalen waarin telkens andere bewoners van dit dorp figureren. De kermis komt in bijna elk verhaal voorbij.

maandag 15 september 2014

Naomi Rebekka Boekwijt – Pels




Naomi Rebekka Boekwijt is met Ineke Riem en Hannah van Wieringen genomineerd voor de Academica Literatuurprijs 2014 voor debutanten.

Heere Heeresma – Spreekt met Winter en ’t komt in orde…



Het oeuvre van Heere Heeresma is groot en wat onduidelijk. Hij publiceerde bij een flink aantal uitgeverijen en veel van zijn boeken zijn herdrukt in verschillende versies.

woensdag 10 september 2014

Sanneke van Hassel – Hier blijf ik



Sanneke van Hassel schrijft korte verhalen. De verhalen in dit nieuwe boek zijn extra kort, niet langer dan twee pagina’s. Zij zijn geïnspireerd op foto’s uit de expositie de Kracht van Rotterdam uit 2012 en 2013.

Heere Heeresma – Uitgelezen boeken



In 2011 stierf  Heer Heeresma. Een jaar na de dood wijdde dit onregelmatig verschijnende tijdschrift met originele naam een speciaal nummer aan hem. Het grote aantal positieve bijdragen laat zien dat Heeresma bij veel mensen nog niet vergeten is.

dinsdag 9 september 2014

Ineke Riem – Zeven pogingen om een geliefde te wekken




Ineke Riem is een van de drie debutanten die is genomineerd voor de Academica Literatuurprijs 2014. In het verleden hebben schrijvers als Peter Buwalda en Erwin Mortier deze prijs gewonnen.

zondag 7 september 2014

Dimitri Verhulst – Kaddisj voor een kut



Met deze titel trok Dimitri Verhulst nog voor publicatie de aandacht naar zich toe. Een aantal christelijke boekhandelaren in Nederland (niet in België) weigerde bij voorbaat dit boek in hun assortiment op te nemen.

woensdag 3 september 2014

John Williams – Augustus




Na Stoner en Butcher’s Crossing is dit de derde roman van John Williams die is vertaald in het Nederlands, wederom door Edzard Krol. De auteur is al twee decennia dood en heeft zijn herontdekking die begon in Amerika met een aantal lovende recensies bij de heruitgave van Stoner, niet meegemaakt.

donderdag 28 augustus 2014

Johan Harstad – Hassselby, het demonteren is begonnen



Albert Åberg groeit op in Hässelby, een troosteloze voorstad van Stockholm. Hij woont samen met zijn vader in een flatje. De moeder is jong gestorven.

woensdag 27 augustus 2014

Maarten ’t Hart – De dichter van de kaarsen



Als bescheiden verzamelaar van boeken van Maarten ’t Hart kwam ik dit kleine boekje over de dichter Kavafis tegen. Het is uitgegeven ter gelegenheid van een poëziemanifestatie in Leiden in 2003. Naast de tekst van ’t Hart is er een stuk in opgenomen van Cees van Hoore. De oplage bedroeg 500.

Maarten ’t Hart vertelt in zijn bijdrage het een en ander over het leven van Kavafis. De eerste pagina lijkt overgeschreven uit een encyclopedie. Merkwaardig genoeg schrijft hij niets over zichzelf. Meestal weet hij zijn stukken over andere schrijvers te verluchtigen met verhalen uit eigen leven. Ook ontbreekt in het hele stuk alle humor. Kortom, ’t Hart heeft volgens mij wat moeite met het onderwerp.

Hij vergelijkt wel twee vertalingen van het gedicht Verborgenheden. De versie van Hans Warren is minder letterlijk, maar is wel bijna even compact als het origineel en veel krachtiger dan de andere vertaling. ’t Hart kan niet kiezen tussen de twee versies, ik wel.

Hieronder een derde, en nog betere vertaling die Hans Warren maakte samen met Mario Molengraaf voor het verzameld werk van Kavafis.

Laat niemand uit wat ik deed en zei
proberen af te leiden wie ik was.
Er was een belemmering, die vervormde
de daden en de wijze van mijn leven.
Er was een belemmering, die weerhield mij
vele keren als ik wou gaan spreken.
Mijn meest onopgemerkte daden,
en mijn meest verhulde geschriften -
daaruit alleen zal men mij begrijpen.
Maar misschien is het niet zoveel moeite,
zoveel inspanning waard om mij te kenen.
Later - in een volmaakter samenleving -
zal stellig iemand anders, zoals ik geschapen,
verschijnen en handelen in vrijheid.

Het Griekse origineel is te lezen op een muur aan de Turfmarkt in Leiden.